آدینه آیینه‌ی لحظات خاطره انگیز شماســت.

باغ ارم
سه شنبه 27 اسفند 1398
بازدید: 200

باغ ارم شیراز ؛ رویایی از بهشت

 

بعید است کسی به شیراز سر بزند و خودش را از دیدن باغ ارم محروم کند.باغ ارم شیراز شهره خاص و عام است. شیراز از قدیم به داشتن باغ‌های زیبا معروف بوده است. یکی از زیباترین و خاص‌ترین این باغ‌ها، باغ ارم است که دیدن آن در هر فصل، زیبایی و جذابیت خودش را دارد. احتمالا جناب حافظ و سعدی هم در باغ‌هایی مانند باغ ارم شیراز گشت‌ و گذار کرده‌اند که توانسته‌اند چنین اشعار نابی بسرایند. تنوع گیاهان این باغ آن‌ قدر زیاد است که این باغ با عنوان “باغ گیاه‌شناسی شیراز” نیز شناخته می‌شود. این باغ در هر فصل زیبایی و جلوه خاصِ خود را دارد، اما بهار و به‌ ویژه ماه اردیبهشت تماشایی‌ترین فصل دیدن این باغ است. این باغ یکی از زیباترین باغ‌های استان فارس و حتی کل کشور است که گردشگران داخلی و خارجی زیادی را به سوی خود می کشاند و با داشتن درختان سر به فلک کشیده و گل‌های رز دلبری می کند و هر چشمی را به خود خیره می‌سازد.

تاریخچه :

تاریخ ساخت و بنیان‌گذار اولیه باغ ارم شیراز، به‌درستی مشخص نیست؛ ولی توصیف‌هایی از آن در سفرنامه‌های متعلق به قرن دهم و یازدهم هجری آمده‌است. این باغ در روزگار سلجوقیان و آل اینجو پابرجا بوده‌است. در زمان زندیه هم کریم‌خان زند در سازندگی و بهسازی این باغ کوشید. در زمان قاجاریه و پهلوی این باغ مقر سران ایل قشقایی بود تا اینکه به علت طرفداری آن‌ها از مصدق، خوانین قشقایی تبعید شده و باغ ارم مصادره گردید. در زمان سلطنت ناصر الدین شاه قاجار عمارتی دیگر توسط حسین علی خان نصیر الملک پی ریزی شد که با مرگ وی خواهر زاده او ابولقاسم خان نصیر الملک امور باغ ارم را به دست گرفت و عمارت نیمه کاره را تکمیل کرد. این باغ از املاک خاندان قوامی شیراز بود. این عمارت تاکنون پابرجاست. این باغ تنوع گیاهی بسیار بالایی دارد و گیاهان بسیاری از اقصا نقاط جهان در این باغ کاشته شده‌است؛ به شکلی که باغ در قالب یک نمایشگاه از انواع گل‌ها و گیاهان درآمده‌است. در حال حاضر این باغ در اختیار دانشگاه شیراز است؛ باغ گیاه‌شناسی آن در اختیار دانشکده کشاورزی و ساختمان باغ در اختیار دانشکده حقوق قرار دارد. در تاریخ ۶ تیرماه ۱۳۹۰ در سی و پنجمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو باغ ارم شیراز به همراه هشت باغ دیگر ایرانی در فهرست میراث جهانی ثبت گردید.

 ویژگی بناها :

عمارت وسط، هسته مرکزی این باغ محسوب می‌شود. این ساختمان در زمان قاجاریه و با تقلید از سبک معماری زندیه ساخته شده‌است. این عمارت از نظر معماری، نقاشی، کاشی کاری و گچ بری از شاهکارهای معماری زمان قاجار است. این عمارت، از سه طبقه، با تزئینات فراوان تشکیل شده‌است. اتاق‌های طبقه زیرین که تقریباً زیرزمین هستند، محلی است برای استراحت در روزهای گرم تابستان. تزئینات این اتاق‌ها، کاشی‌کاری‌های رنگین است. دو طبقه بالایی دارای ستون‌هایی است که از تخت جمشید الهام گرفته شده‌اند. در پیشانی بنا، دو نیم‌دایره در دو طرف، و یک تابلو بزرگ در وسط قرار گرفته که از ۳ هلال روی هم تشکیل شده‌است. این تابلو، تصاویری از شاهنامه فردوسی و نبرد شاهان قاجار را نشان می‌دهد. این بنا بیش از هفتاد سال به خوانین قشقایی تعلق داشته که در دوران پهلوی مصادره شده‌است.

توصیف محوطه :

درشمال غربی شهر شیراز و در کنار شهر باغ زیبایی از دوره قاجاریه باقی‌مانده که به باغ ارم مشهور است. در سمت جنوب باغ مذکور رودخانه خشک شیراز از شرق به غرب امتداد دارد. وسعت باغ بیش از سه هکتار و از درختان مرکبات و سرو پوشیده شده‌است.

جالبترین قسمت باغ خیابانی است که از شرق به غرب در وسط باغ احداث و در دو طرف آن درختان سرو کاشته‌اند و زیبایی خاصی را داراست. در میان درختان سرو این خیابان سرو بلند قامتی است که از دور جلب توجه می‌کند و بعلت موزون بودن آن ، آن را سروناز می‌خوانند. نظیر سرو مذکور در سایر باغ‌های شیراز دیده نمی‌شود. صحن باغ را درختان زینتی و سرو و نارنج و انواع گل‌های تزئینی پوشانیده و تزئین نموده‌است.

سنگ‌نبشته‌ها :

باغ مذکور از آثار دوره ناصرالدین شاه قاجار به‌شمار می‌رود و به وسیله نصیرالملک ساختمان فعلی بنا شده‌است. در این مورد چند سنگ‌نبشته (کتیبه) در نقاط مختلف باغ از نصیرالملک باقی مانده‌است. اولین کتیبه سنگ مرمراست که در بالای سر در ورودی شمال شرقی باغ نصب شده و با خط نستعلیق چنین خوانده می‌شود: از وزیر شه نصیرالملک راد / دائمش باغ ارم آباد باد

 تالار آینه :

آینه کاری تالار آینه و نقاشی‌های جالب رنگ و روغن سقف اتاق‌ها و ایوان‌ها ترمیم گردید. محوطه باغ که به صورت مخروبه‌ای درآمده بود مجدداً تعمیر و با همان طرح اصلی خود ترمیم گردید. قسمت عمده از کاشیکاری نمای جرزها که فرو ریخته بود مجدداً با همان سبک اولیه در محل نصب گردید.

یکی از قسمت‌های بسیار جالب این بنا پنجره‌های آهنی است که در طبقه اول ساختمان در پای ایوان بزرگ دو ستونی در مدخل سردابه قرار دارد و از نمونه‌های جالب پنجره‌های آهنی در دوره قاجاریه محسوب می‌شود. قسمت عمده درهای چوبی از چوب ساج تهیه گردید و به همین جهت با گذشت سال‌ها سالم باقی‌مانده و هیئت اصلی خود را حفظ نموده‌اند.

ایوان :

کاشی کاری پیشانی ایوان مرکزی و اطراف آن از جالبترین کاشی کاری‌های دوره قاجاریه محسوب می‌شود که نمونه آن در سایر بناهای دوره قاجاریه دیده نمی‌شود. چه در ساختمان دیوانخانه قوام الملکی یا اندرون زینت الملکی یا سایر بناهای دوره قاجاریه نظیر کتیبه کاشی کاری پیشانی ایوان ساختمان باغ ارم دیده نمی‌شود و به همین جهت آن را باید از نمونه‌های منحصربه فرد دانست.از نصیرالملک بناهای ارزنده‌ای در استان فارس باقی‌مانده ازجمله آن‌ها مسجد نصیرالملک ، خانه نصیرالملک و باغ ارم می‌باشد. ساختمان قدیمی آن از بناهای بسیار جالب و بی‌نظیر دوره قاجاریه محسوب می‌شود. ایوان دو ستونی مرکزی و دو ایوان اطراف آن از شاهکارهای معماری محسوب می‌شوند. حاشیه‌های کاشی کاری جرزهای ایوان از نمونه‌های جالب کاشیکاری دوره قاجاریه محسوب می‌شود. عمارت آن با داشتن کاشی کاری‌ها و حجاری‌ها و نقاشی‌های رنگ و روغن از جمله بناهای پر ارزش و مهم شیراز و نقوش ازاره سنگی آن از نمونه‌های جالب حجاری محسوب می‌شود .

از جمله قسمت‌های بسیار جالب این بنای با ارزش سردابه‌ای است که در طبقه زیرین این ساختمان قرار دارد و آب جاری از وسط آن می‌گذرد و به همین جهت سردابه مذکور از نظر زندگی در تابستان محل بسیار مناسبی بوده‌است. گچبری‌های بسیار زیبایی در قسمت‌های مختلف و از جمله در ایوان‌های نمای شرقی دیده می‌شود که منظره جالبی به این بنای با ارزش داده‌است.

 چرا باغ ارم ؟

ثبت ملی و جهانی باغ ارم :

به سبب جلوه‌های منحصربه‌فرد باغ ارم شیراز و هنرنمایی بی‌نظیر معماران در آن، نام این باغ از تاریخ ۱۴ آبان ۱۳۵۳ به شماره ۱۰۱۳ در فهرست آثار ملی ایران قرار دارد. این باغ یکی از 9 باغ ایرانی است که نامش در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارد و در تاریخ ۶ تیرماه ۱۳۹۰ در سی‌وپنجمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو به شماره ۱۳۷۲ در این فهرست به ثبت رسیده است. 

خوشگذرانی در باغ ارم :

دیدن یک مکان تاریخی و بازدید از یکی از آثار جهانی ایران، تنها یکی از دلایلی است که می تواند شما را راهی باغ ارم کند. در این باغ امکانات و فرصت‌هایی وجود دارند که لذت سفر شما را چندین برابر می‌کنند:

قدم زدن در فضایی بهشتی:  باغ ارم تلفیقی کم‌نظیر از تاریخ و طبیعت را پیش روی‌تان قرار می‌دهد؛ تلفیقی که باعث ایجاد فضایی بهشت‌گونه شده و هر کسی را عاشق خود می‌کند. با قدم زدن در این باغ، هر لحظه، جلوه‌ای خاص را خواهید دید که شما را به سوی خود می‌کشاند و غرق در لذت می‌کند. پس به بازدید کوتاه از ساختمان این باغ اکتفا نکنید و تا آنجا که می‌توانید در آن به گشت‌وگذار بپردازید.

پوشیدن لباس‌های سنتی:  این باغ با فضای تاریخی خود، کاری می‌کند که هوس سفر به گذشته و همرنگ شدن با مردمان آن زمان به سرتان بزند و دل‌تان بخواهد غرق در فرهنگ زیبای این دیار شوید. در این باغ شما می‌توانید با پرداخت هزینه‌ای جداگانه، پوشیدن لباس‌های سنتی و قدیمی را نیز تجربه کنید و تصاویری به یادماندنی را به ثبت برسانید.

خرید از فروشگاه محصولات فرهنگی:  در باغ ارم غرفه‌ای برای فروش محصولات مختلف از جمله محصولات فرهنگی، صنایع دستی و سوغات و ... وجود دارد که می‌تواند تجربه ای تازه از خرید را برای تان رقم بزند.

تجربیات خوشمزه : اگر ساعات گشت‌وگذارتان در باغ طولانی شد می‌توانید به سراغ خوشمزه‌هایی که در این مکان عرضه می‌شوند هم بروید. به طور حتم در این فضای زیبا، فالوده شیرازی بیش از هر چیزی می چسبد!  

زیباترین پیاده‌رو شیراز :

پیاده‌رو کنار باغ ارم شیراز از دیرباز یکی از زیباترین پیاده‌روهای شیراز بوده است. به خاطر درختان زیبا و سر به‌ فلک کشیده شیراز این مکان از خوش و آب و هواترین نقاط شیراز است، و حتی در هرم گرمای تابستان، اینجا آب و هوایی خوش دارد. پیاده‌روی در اینجا در فصل بهار به خاطر عطر گیاهان و گل‌ها هوش از سر آدمی می‌برد. انبوه برگ‌های زرد و خزان‌زده نیز در فصل پاییز جلوه زیبایی به اینجا می‌بخشد و زیبایی آن را دو چندان دارد.

مسیر دسترسی به باغ ارم :

نزدیک‌ترین ایستگاه مترو به باغ ارم، ایستگاه متروی نمازی است که پس از پیاده شدن از قطار از آنجا می‌توانید با حدود ده دقیقه پیاده‌روی با گذشتن از میدان دانشجو و میدان ارم به باغ ارم برسید یا با استفاده از تاکسی به سمت باغ بروید.

اگر با اتومبیل شخصی قصد رفتن به باغ را دارید و از سمت بخش‌های شمالی شهر به سمت باغ ارم می‌روید، بهترین مسیر برای دسترسی بلوار شهید چمران است. پس از وارد شدن به بلوار شهید چمران باید مسیر بلوار را تا انتها ادامه بدهید و از میدان دانشجو (میدان علم) به سمت چپ بپیچید و مسیر را تا میدان ارم (میدان خوابگاه) ادامه بدهید . پس از رسیدن به میدان ارم باید به راست بپیچید و وارد خیابان ارم بشوید، پس از طی مسافتی کوتاه باغ ارم در سمت راست شما قرار دارد .

ساعات بازدید از باغ ارم شیراز :

باغ ارم صبح ها ساعت ۸ – ۱۳ و عصرها در ساعات ۱۵ – ۱۹:۳۰ آماده ی پذیرایی از شما علاقه مندان می باشد.

هزینه بازدید از اکثر اماکن دیدنی شهر شیراز ۳۰۰۰ تومان و برای میهمانان خارجی ۲۰۰۰۰ تومان می باشد

آدرس باغ ارم شیراز: استان فارس، شهر شیراز، خیابان ارم، نزدیکی مجموعه‌ دانشگاه شیراز

  نظرات
دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید مدیر سایت در وب سایت منتشر خواهد شد.
پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.